Położony na skale z widokiem na miasto Akhtala, monastyr Akhtala z X wieku, znany także jako Pghindzavank, wznosi się jako imponująca twierdza i świadectwo religijnego i artystycznego dziedzictwa Armenii. Otoczony głębokimi wąwozami z trzech stron, kompleks monastyczny i fortyfikacje powstały za panowania dynastii Kiurikian i odegrały kluczową rolę w ochronie północno-zachodnich regionów Armenii.
Kompleks monastyru Akhtala obejmuje główny kościół poświęcony St. Astvatsatsin (Świętej Matce Bożej), portyk z kaplicą-sepulkrem, mury obronne, wieżę i bramę z XIII wieku, cele mnichów, łaźnię oraz pozostałości innych zabudowań. Miejsce słynie z wybitnych fresków o wysokich walorach artystycznych, które zdobią wnętrza, ściany działowe i elementy nośne głównego kościoła.
Oryginalna nazwa klasztoru, Pghndzahank, nawiązywała do bogatych złóż miedzi na tym terenie. Współczesna nazwa Akhtala prawdopodobnie ma pochodzenie tureckie i oznacza „białą polanę”. Pod koniec XIX wieku francuski archeolog Jacques de Morgan prowadził wykopaliska w okolicy Akhtala, odkrywając 576 kamiennych grobowców oraz różne przedmioty kulturowe sięgające VIII wieku p.n.e.
Sama twierdza wzniesiona została na fundamentach z epoki brązu i żelaza; jej mury i wieże zbudowano z niebieskawego bazaltu i zaprawy wapiennej. Strategiczne położenie i naturalne umocnienia uczyniły ją ważnym punktem obronnym w burzliwej historii Armenii.
Dziś monastyr Akhtala pozostaje istotnym zabytkiem kultury i historii, przyciągającym odwiedzających zainteresowanych bogatą religijną i artystyczną przeszłością Armenii. Zwiedzanie tej starożytnej twierdzy-monastyru oferuje wyjątkowy wgląd w historię kraju, kunszt architektoniczny i trwałą wiarę.
